ዓመታዊ ባጀት ንጽሬት ሳይሎ ሳሕቲ ብዙሕ ኣቓልቦ ዝረክብ መስመር እዩ። ኣብ ገለ ቦታ ናይቲ ናይ ጽገና ባጀት ኮፍ ኢሉ፡ ምስ ካልኦት ኣገልግሎታት ተኽሊ ተጠርኒፉ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ከም ክቆጻጸሮ ዘይክእል ቀዋሚ ወጻኢታት ይሕሰብ። እዚ ጌጋ እዩ።
ወጻኢታት ጽሬት ሳይሎ ክመሓደርን ክቕንስን ይኽእል። እቲ ቁልፊ ነገር እቲ ገንዘብ ናበይ ከም ዝኸይድን ነቶም ወጻኢታት ዝድርኾምን ምርዳእ እዩ። በዚ ርድኢት እዚ፡ ኣካየድቲ ትካላት ኣብ ዝሓሸ መሳርሒታት፡ ዝተፈላለየ ኣገባባት፡ ወይ ንኽልቲኡ ወጻኢታትን ሓደጋን ዝቕንሱ ናይ ምክልኻል መደባት ወፍሪ ንምግባር ንግዳዊ ጉዳይ ክሃንጹ ይኽእሉ።
እዚ ጽሑፍ እዚ ንዋጋታት ጽሬት ሳይሎ ንምትንታን፣ ዕድላት ዕቋር ንምልላይን ፍቓድ ዝረክብ ንግዳዊ ጉዳይ ንምህናጽን ዝሕግዝ ማዕቀፍ ዝህብ እዩ። ዝኾነ መሃንድስ ተኽሊ ክጥቀመሉ ዝኽእል ግብራዊ ኣብነታትን ቀለልቲ ስሌታትን ይጥቀም።
እቲ ገንዘብ ናበይ ይኸይድ
ንዋጋታት ጽሬት ሳይሎ ምርዳእ ኣብ ምድብ ብምብታን እዩ ዝጅምር። ጠቕላላ ወጻኢታት ናይ ሓደ ናይ ጽሬት ፍጻመ፡ ጉልበት፡ መሳርሒታት፡ ምድላው ድሕነት፡ ኣተሓሕዛ ጎሓፍ፡ ክሳራ ምፍራይን ናይ ምሕደራ ግዜን የጠቓልል።
ጉልበት ብተለምዶ እቲ ዝዓበየ ቀጥታዊ ወጻኢታት እዩ። ንኢድ ጽሬት፡ ጉልበት ደሞዝ ናይቶም ሰራሕተኛታት ጽሬት፡ ክትትል፡ ናይ ድሕነት ድሉው ሰራሕተኛታትን ነቲ ስራሕ ዝድግፉ ናይ ገዛእ ርእሶም ናይ ጽገና ሰራሕተኛታትን የጠቓልል። ብሪሞት ዝሰርሑ መሳርሒታት፡ ውሑዳት ሰባት ስለዘድልዩን እቲ ስራሕ ዝቐልጠፈ ስለዝኾነን፡ ወጻኢታት ጉልበት ይንኪ።
ወጻኢታት መሳርሒታት ኣዝዩ ዝተፈላለየ እዩ። ናይ ኢድ መሳርሒታት ዋጋ ውሑድ እዩ። ብሓይሊ ዝሰርሑ መሳርሒታት ዝያዳ ዋጋ ኣለዎም። ብሪሞት ዝሰርሑ መሳርሒታት ንምውዳብ ዓሰርተታት ኣሽሓት ዶላር ክውድእ ይኽእል። ምርጫ መሳርሒታት ነቲ ናይ ወጻኢታት ቅርጺ ይድርኾ።
ምድላው ድሕነት መብዛሕትኡ ግዜ ኣትሒትካ ይርአ። መርመራ ከባቢ ኣየር፡ ንፋስ ምእታው፡ ድሉው ምድሓን ህይወትን ውልቃዊ መከላኸሊ መሳርሒታትን ኩሎም ወጻኢታት ይውስኹ። እዚ ወጻኢታት እዚ እቲ ጽሬት ክንደይ ግዜ ይወስድ ብዘየገድስ ዝፍጸም እዩ።
ኣተሓሕዛ ጎሓፍ ካብቲ ሳይሎ ምእላይን ምጉሓፍ ወይ ናብ መስርሕ ምምላስን የጠቓልል። እቲ ንብረት እንተተሪሩ ወይ እንተተበኪሉ፡ ወጻኢታት ምጉሓፍ ካብቲ ናይ ጽሬት ጉልበት ክሓልፍ ይኽእል።
መብዛሕትኡ ግዜ ክሳራ ምህርቲ እቲ ዝዓበየ ወጻኢታት ኮይኑ ግን ሳሕቲ እዩ ዝከታተል። እቲ ሳይሎ ምስ ወረደ ምፍራይ ደው ይብል ወይ ይዝሕትል። ካብቲ ፍርያት ዝጠፍአ ኣበርክቶ ናይቲ ናይ ጽሬት ፍጻመ ሓቀኛ ወጻኢታት እዩ።
ናይ ምሕደራ ግዜ፡ ኣካየድቲ ትካል፡ ተቖጻጸርቲ ጽገናን መሃንድሳትን ነቲ ፍጻመ ምላሽ ብምሃብን ነቲ ስራሕ ንምምሕዳርን ዘሕልፍዎ ሰዓታት የጠቓልል። እዚ ግዜ እዚ ካብ ካልእ ቀዳምነታት ኣቓልቦ ስለ ዝወስድ ወጻኢታት እዩ።
ዋጋ ርእሰ-ተኣማንነት ዘለዎ ጽሬት
መብዛሕትአን መሳለጥያታት ሳይሎታት ብግብረመልሲ የጽርይወን። ዋሕዚ ክሳብ ዝቋረጽ ወይ ድማ እቲ ሳይሎ ብውህለላ ክሳብ ዝመልእ ዓቕሚ ክሳብ ዝጠፍእ ይጽበዩ። ድሕሪኡ ንሓደ ኮንትራክተር ደዊሎም ስርሒት ንምምላስ ዝኾነ ወጻኢታት ይኸፍሉ።
ሪኣክቲቭ ጽሬት እቲ ዝኸበረ መንገዲ ጽሬት እዩ። እቲ ህጹጽነት ማለት ተወዳዳሪ ጨረታ ንምዕዳግ ግዜ የለን ማለት እዩ። እቲ ኮንትራክተር ዋጋ ፕሪሚየም ክሓትት ይኽእል። እቲ ስራሕ ኣብ ዘይተሓሰበ ናይ ምቁራጽ ግዜ ዝፍጸም ኮይኑ፡ ክሳራ ምህርቲ ዝለዓለ ኣብ ዝኾነሉ እዋን እዩ።
እቲ ቅዲ ይድገም ምኽንያቱ ዋጋ ነፍሲ ወከፍ ፍጻመ ከም ናይ ሓደ ግዜ ወጻኢታት ስለ ዝምዝገብ። ኣብ ውሽጢ ዓመት ጠቕላላ ዝድምር ሰብ የለን። ምስቲ ንመከላኸሊ ጽሬት ዝወጽእ ወጻኢታት ዘነጻጽሮ ሰብ የለን። እቲ ናይ ምላሽ ዑደት ይቕጽል።
ሽዱሽተ ሳይሎታት ዘለዎ መሳለጥያ እሞ ነፍሲ ወከፎም ኣብ ዓመት ክልተ ግዜ ዝፈሽሉ ንርአ። እዚ ማለት ኣብ ዓመት ዓሰርተው ክልተ ናይ ጽሬት ፍጻመታት እዩ። ነፍሲ ወከፍ ፍጻመ ዕስራ ሽሕ ዶላር ቀጥታዊ ወጻኢታትን ኣርብዓ ሽሕ ዶላር ክሳራ ምፍራይን እንተኾይኑ፡ ጠቕላላ ዓመታዊ ወጻኢታት ሸውዓተ ሚእቲ ዕስራን ሽሕ ዶላር ይኸውን።
እቲ ቝጽሪ እቲ ብርክት ዝበለ እዩ። እንተኾነ ግን ኣብ ዓመት ስለዝተዘርግሐን ከም ዝተፈላለየ ፋክቱራት ስለዝረአን፡ ሳሕቲ ንመከላኸሊ መሳርሒታት ዝምልከት ናይ ካፒታል ሕቶ የበግስ።
እቲ ናይ ምክልኻል ኣማራጺ
ምክልኻል ጽሬት ማለት ቅድሚ ውድቀት ምፍጣሩ ምጽራይ ማለት እዩ። እቲ ሳይሎ ብቐጻሊ ይፍተሽ። ምውህላል ኣብ ኣቐዲሙ ዝተወሰነ ደረት ምስ በጽሐ፡ ኣብ ዝተወጠነ ናይ ምቁራጽ ግዜ ጽሬት መደብ ይግበር። እቲ ስራሕ ኣብ ትሕቲ ቁፅፅር ኩነታት ብዘይ ክሳራ ምህርቲ ዝፍፀም እዩ።
ምክልኻል ጽሬት ኣብ ነፍሲ ወከፍ ፍጻመ ዝወሓደ ወጻኢታት እዩ። እቲ ስራሕ መደብ ስለዘለዎ፡ እቲ መሳለጥያ ምስ ኮንትራክተራት ዝሓሸ ዋጋ ክደራደር ይኽእል። እቲ ንብረት ውሑድ ምድልዳል ስለዘለዎ፡ እቲ ስራሕ ዝቐልጠፈ እዩ። እቲ ሳይሎ ባዶ ስለዘይኮነ ኣብ ምዕራፍ ምርመራን ትልምን ምፍራይ ይቕጽል።
ቁጠባ ምክልኻል ጽሬት ቀጥታዊ እዩ። ዓመታዊ ወጻኢታት ምላሽ ዝህብ ጽሬት ምስ ዓመታዊ ወጻኢታት ምክልኻል ጽሬት ተወሲኹዎ ወጻኢታት ናይቲ ምክልኻል መደብ ኣነጻጽሮ።
ነቲ ኣብ ዓመት ሽዱሽተ ሳይሎታትን ዓሰርተው ክልተ ፍጻመታትን ዘለዎ መሳለጥያ፡ ርእሰ-ተኣማንነት ዘለዎ ጽሬት ሸውዓተ ሚእቲ ዕስራን ሽሕ ዶላር ይውድኦ። ምክልኻል ጽሬት ንፍጻመታት ካብ ዓሰርተው ክልተ ናብ ሰለስተ እንተ ኣውሪድዎ፡ ነፍሲ ወከፍ ምክልኻል ፍጻመ ድማ ፍርቂ ናይቲ ምላሽ ዝህብ ፍጻመ እንተድኣ ወጺኡ፡ ዓመታዊ ወጻኢታት ጽሬት ካብ ሸውዓተ ሚእትን ዕስራን ሽሕ ናብ ተስዓ ሽሕ ዶላር ይወርድ። እዚ ድማ ኣብ ዓመት ሽዱሽተ ሚእትን ሰላሳን ሽሕ ዶላር ዕቋር እዩ።
እቲ ናይ ምክልኻል መደብ፡ መሳርሒታት መርመራ፡ ስልጠና፡ ምናልባት’ውን ገለ ሓገዝቲ ዋሕዚ ወይ መዳፍዕ ኣየር ከጠቓልል ይኽእል። ምስዚ ወጻኢታት እዚ እውን እንተኾነ እቲ ዕቋር ልዑል እዩ።
ምህናጽ ቢዝነስ ኬዝ
ንዝሓሸ ናይ ሳይሎ ጽሬት መሳርሒታት ወይ ንመከላኸሊ መደብ ዝኸውን ናይ ንግዲ ጉዳይ ምህናጽ ኣርባዕተ ባእታታት ይሓትት፡ መሰረታዊ መስመር፡ እማመ፡ ምውድዳርን ለበዋን።
እቲ መበገሲ መስመር ህሉው ወጻኢታት ጽሬት ሳይሎ እዩ። እዚ ድማ ቀጥታዊ ወፃኢታት፣ ክሳራ ምፍራይን ናይ ምሕደራ ግዜን ከጠቓልል ይግባእ። እቲ መበገሲ መስመር ብጭቡጥ መረዳእታ ካብ ናይ ቀረባ እዋን ፍፃመታት ክስነድ ይግባእ። ግምታት ካብቲ ካብ ፋክቱራትን መዛግብቲ ምፍራይን ዝወጽእ ቁጽሪ ንላዕሊ ዘእምን ኣይኮነን።
እቲ እማመ እቲ ዝምከር ዘሎ ወፍሪ እዩ። እዚ ድማ ናይ መርመራ መሳርሒታት፣ ብርሑቕ ዝሰርሕ ናይ ጽሬት መሳርሒታት፣ ናይ ዋሕዚ ሓገዝቲ ወይ ድማ ውህደት ክኸውን ይኽእል። እቲ እማመ እንታይ ይዕደግ ከምዘሎን ብኸመይ ከምዝጥቀመሉን መን ከምዘካይዶን ክገልጽ ይግባእ።
እቲ ምውድዳር ኣብ መንጎ መበገሲን እቲ ዝቐረበ ኣገባብን ዘሎ ፍልልይ ዘርኢ እዩ። እዚ ድማ እቲ ወፍሪ ዘምጽኦ ዕቋር እዩ። እቲ ምውድዳር ንብዙሕ ዓመታት ክሽፍን ኣለዎ ምኽንያቱ ገለ ወፍሪታት ነዊሕ ናይ ምምላስ ግዜ ስለዘለዎም።
እቲ ለበዋ እንታይ ክግበር ከም ዘለዎን መዓስን ይገልጽ። ናይ ግዜ ገደብ፣ ባጀትን ትልሚ ኣፈፃፅማን ዘጠቓልል ክኸውን ይግባእ።
እቲ ናይ ምምላስ ስሌት
ናይ ምምላስ ግዜ እቲ ዕቋር ምስቲ ወፍሪ ማዕረ ንኽኸውን ዘድሊ ግዜ እዩ። ንናይ ጽገና ወፍሪ ንምግምጋም እቲ ዝበዝሐ ዝውቱር ሜትሪክ እዩ።
እቲ ቀመር ቀሊል እዩ። ናይ ምምላስ ግዜ ማዕረ ወፍሪ ብዓመታዊ ዕቋር ዝተመቕለ እዩ።
ዕስራ ሽሕ ዶላር ዝዋግኡ ናይ መርመራ ሮቦት ንርአ። ኣብ ዓመት ሓደ ግብረ መልሲ ዝህብ ፍጻመ ብጠቕላላ ወጻኢታት ስሳ ሽሕ ዶላር እንተኸልኪሉ፡ እቲ ዓመታዊ ዕቋር ስሳ ሽሕ ዶላር እዩ። እቲ ናይ ምምላስ ግዜ ዕስራ ሽሕ ብስሳ ሽሕ ወይ ኣርባዕተ ወርሒ ተማቒልካ እዩ።
ሚእቲ ሓምሳን ሽሕ ዶላር ዝዋግኡ ብርሑቕ ዝሰርሑ መሳርሒታት ንርአ። ክፍሊት ኮንትራክተር ብምውጋድን ናይ ምቁራጽ ግዜ ብምንካይን ወጻኢታት ነፍሲ ወከፍ ፍጻመ ካብ ስሳ ሽሕ ናብ ዕስራ ሽሕ ዶላር እንተ ኣጉዲሉ፡ እቲ መሳለጥያ ድማ ኣብ ዓመት ሰለስተ ፍጻመታት እንተ ኣጋጢምዎ፡ እቲ ዓመታዊ ዕቋር ሚእቲ ዕስራን ሽሕ ዶላር ይኸውን። እቲ ናይ ምምላስ ግዜ ሚእትን ሓምሳን ሽሕ ብሚእትን ዕስራን ሽሕ ወይ ዓሰርተ ሓሙሽተ ኣዋርሕ ተማቒልካ እዩ።
ሰለስተ ሚእቲ ሽሕ ዶላር ዝዋግኡ ዳግመ ዲዛይን ሳይሎ ንርአ። ፍሪኩዌንሲ ፍጻመታት ካብ ሰለስተ ናብ ሓደ ኣብ ዓመት እንተ ኣውሪድዎን ነፍሲ ወከፍ ፍጻመ ስሳ ሽሕ ዶላር እንተወዲኡን፡ እቲ ዓመታዊ ዕቋር ሚእቲ ዕስራን ሽሕ ዶላር ይኸውን። እቲ ናይ ምምላስ ግዜ ሰለስተ ሚእቲ ሽሕ ብሚእትን ዕስራን ሽሕ ወይ ሰላሳ ኣዋርሕ ተማቒልካ እዩ።
መብዛሕትአን ኩባንያታት ንናይ ጽገና ወፍሪ ትሕቲ ሰለስተ ዓመት ናይ ምምላስ ግዜ ይጠልባ። ብዙሓት ካብቶም ኣብ ላዕሊ ዝተገልጹ ወፍሪታት ነዚ ረቛሒ ዘማልኡ እዮም።
ክሳራ ምህርቲ ብትኽክል ምቑጻር
መብዛሕትኡ ግዜ ክሳራ ምህርቲ ዝዓበየ ወጻኢታት ናይ ሓደ ናይ ሳይሎ ጽሬት ፍጻመ ኮይኑ፡ ገና ግን እቲ ዝበዝሐ ዝንእስ እዩ። እቲ ምኽንያት ድማ ኣካየድቲ ትካላት ኣብ ቀጥታዊ ወፃኢታት ፅሬት ትኹረት ብምግባር ዋጋ ዝጠፍአ ምህርቲ ዕሽሽ ብምባል እዩ።
ክሳራ ምህርቲ ብትኽክል ንምቑጻር፡ ካብ ዋጋ መሸጣ ንላዕሊ፡ ነቲ ናይ ኣበርክቶ ወሰን ተጠቐም። እቲ ናይ ኣበርክቶ ወሰን ዋጋ መሸጣ ካብ ተለዋዋጢ ወጻኢታት ከም ጥረ ነገራትን ጸዓትን ኣጉዲልካ እዩ። ምህርቲ ደው ምስ በለ እዞም ተለዋዋጢ ወፃኢታት ኣይፍፀሙን እዮም፣ ስለዚ ከም ዝጠፍአ እቶት ክቑፀሩ የብሎምን።
እቲ ስሌት ክሳራ ምህርቲ ማዕረ ናይ ሰዓታት ምቁራጽ ግዜ ብንቡር መጠን ምህርቲ ተባዚሑ ብናይ ኣበርክቶ ወሰን ኣብ ሓደ ኣሃዱ ተባዚሑ እዩ።
ሓደ ፋብሪካ ሲሚንቶ ኣብ ሰዓት ክልተ ሚእቲ ቶን ዘፍሪ ኮይኑ ንሓደ ቶን ዓሰርተ ዶላር ናይ ኣበርክቶ ፍልልይ ኣለዎ። ንዓሰርተ ክልተ ሰዓታት ዝጸንሕ ናይ ምቁራጽ ፍጻመ ዕስራን ኣርባዕተን ሽሕ ዶላር ዝግመት ክሳራ ምህርቲ የስዕብ። እቲ ፋብሪካ ቅድሚ ምሉእ ብምሉእ ምቁራጹ ንሸሞንተ ሰዓታት ብዝተቐነሰ ፍጥነት ዝሰርሕ እንተኾይኑ፡ ካብቲ ዝተቐነሰ ስርሒት ዝመጽእ ክሳራ ወስኸሉ።
ክሳራ ምህርቲ ብትኽክል ምቑጻር ነቲ ርኡይ ወጻኢታት ናይ ሓደ ናይ ሳይሎ ጽሬት ፍጻመ ብዕጽፊ ወይ ብሰለስተ ክዓቢ ይኽእል። እዚ ድማ ነቲ ንመከላኸሊ ወፍሪ ዝምልከት ንግዳዊ ጉዳይ ኣዝዩ ዝሓየለ ይገብሮ።
ዋጋ ናይቲ ዝተወገደ ሓደጋ
ገለ ረብሓታት ዝሓሸ መሳርሒታት ጽሬት ብቑጽሪ ንምግላጹ ኣጸጋሚ ኮይኑ ግን ናይ ብሓቂ እዩ። እዚኦም ድማ ምጉዳል ሓደጋ ሓደጋ፣ ምጉዳል ምቅላዕ ቁፅፅርን ምምሕያሽ ሞራል ሰራሕተኛታትን ይርከብዎም።
ኣብ እዋን ጽሬት ሳይሎ ዘጋጥም ሓደጋ ቀጥታውን ዘይቀጥታውን ወጻኢታት ሚልዮናት ዶላር ክኸፍል ይኽእል። እቲ ቀጥታዊ ወጻኢታት ሕክምና፡ ካሕሳ ሰራሕተኛታትን ሕጋዊ ወጻኢታትን የጠቓልል። እቲ ዘይቀጥታዊ ወጻኢታት ዝጠፍአ ኣፍራይነት፡ ዝተበላሸወ ዝናን ምውሳኽ ክፍሊት መድሕንን የጠቓልል።
ንጥሕሰት ድሕነት ዝምልከት ቁጽጽራዊ መቕጻዕቲ ልዑል ክኸውን ይኽእል። ሓደ ከቢድ ጥሕሰት ዓሰርተታት ኣሽሓት ዶላር ክኸፍል ይኽእል እዩ። ሓደ ቅዲ ጥሕሰት ኣዝዩ ዝያዳ ዋጋ ክኸፍል ይኽእል እዩ።
ምምሕያሽ ሞራል ሰራሕተኛታት ንምዕቃን ዝኸበደ ኮይኑ ግን ዋጋ ኣለዎ። ውሕስነት ዝስምዖም ሰራሕተኛታት ዝያዳ ኣፍረይቲ ኮይኖም ምስቲ ትካል ናይ ምጽናሕ ተኽእሎኦም ዝለዓለ እዩ። ልዑል ምዝውዋር ዋጋ ዝሓትት እዩ።
እዞም ጥቕምታት እዚኦም ዋላ ብቑፅሪ ዘይኮነስ ብዓይነታዊ መንገዲ እንተተገለፁ ኣብቲ ንግዳዊ ጉዳይ ክካተቱ ይግባእ።
ምወላ ንኢንቨስትመንት።
ኣብ ዝሓሸ መሳርሒታት ጽሬት ሳይሎ ወፍሪ ንምግባር እቲ ዝዓበየ ዕንቅፋት ወጻኢታት ኣይኮነን። መስርሕ ባጀት እዩ። ካፒታል ባጀት ዓመታዊ ይውሰን። እቲ ሕቶ ምስቲ ሕጂ ዘሎ ዑደት ባጀት እንተዘይተሰማሚዑ ንሓደ ዓመትን ልዕሊኡን ክናዋሕ ይኽእል።
ነዞም ወፍሪታት ንምምዋል ሓያሎ መንገድታት ኣለዉ። ናይ ስራሕ ክራይ እቲ መሳለጥያ ብዘይ ዓቢ ካፒታል ወጻኢታት መሳርሒታት ክጥቀም የኽእሎ። እቲ ናይ ሊዝ ክፍሊት ናይ ስራሕ ወጻኢታት ኮይኑ፡ ካብ ናይ ካፒታል ሕቶ ንላዕሊ ንምጽዳቕ ዝቐለለ ክኸውን ይኽእል።
ስምምዕ ክራይ ካልእ ኣማራጺ እዩ። ሓሓሊፉ ንዝጥቀሙ መሳርሒታት፡ ካብ ምውናን ንላዕሊ ምክራይ ቁጠባዊ ረብሓ ክህልዎ ይኽእል። እቲ መሳለጥያ ነቲ መሳርሒ ዝኸፍሎ ኣብ ዘድልየሉ እዋን ጥራይ እዩ።
ዋንነት ኮንትራክተር ሳልሳይ ኣማራፂ እዩ። ገለ ኮንትራክተራት ካብ ርሑቕ ዝሰርሑ መሳርሒታት ዝውንኑ ኮይኖም ከም ኣካል ኣገልግሎቶም ንኣጠቓቕምኡ ይኸፍሉ። እዚ ድማ ምሉእ ብምሉእ ካፒታል ኢንቨስትመንት የወግድ።
ውሽጣዊ ምወላ እቲ ዝበዝሐ ዝውቱር ኣገባብ እዩ። ኣካያዲ ስራሕ እቲ ፋብሪካ ነቲ ወፍሪ ኣብቲ ዓመታዊ ሕቶ ካፒታል ባጀት የጠቓልሎ። እቲ ሕቶ ምስ ካልኦት ፕሮጀክትታት ምወላ ዝወዳደር እዩ።
ፍቓድ ምርካብ
ንናይ ጽገና ወፍሪ ፍቓድ ምርካብ ካብ ጽቡቕ ስሌት ንላዕሊ ይሓትት። ውሳነ ወሃብቲ ብዝርድእዎን ዝድግፍዎን መንገዲ ነቲ ጉዳይ ምቕራብ ይሓትት።
ካብቲ ጸገም ጀምር። ህሉው ኩነታትን ስለምንታይ ዘየዕግብ ምዃኑን ግለጽ። ኣብ ቀረባ እዋን ካብ ዘጋጠሙ ፍሉያት ኣብነታት ተጠቐም። ነቲ ጸገም ክውን ግበሮ።
መፍትሒኡ ኣቕርቡ። እቲ ኢንቨስትመንት እንታይ ከም ዝገብርን ነቲ ፀገም ብኸመይ ከም ዝፈትሖን ግለፁ። ብኸመይ ከም ዝትግበርን መን ሓላፍነት ከም ዝወስድን ግለጽ።
ቁጽርታት ኣርእዩ። መበገሲ ወጻኢታት፣ እቲ ዝቐረበ ወጻኢታትን እቲ ዕቋርን ኣቕርቡ። ቀለልቲ ሰሌዳታትን ሰንጠረዥን ተጠቐም። እቲ ትንታነ ርዱእ ይኹን።
ነቲ ሓደጋታት ምእላይ። ኣብቲ ወፍሪ እንታይ ክጋገ ይኽእል? እቶም ሓደጋታት ብኸመይ ክመሓደሩ እዮም? ዝኾነ ወፍሪ ካብ ሓደጋ ነጻ ኣይኮነን። ሓደጋታት ኣፍልጦ ምሃብን ንዕኡ ንምምሕዳር መደባት ምህላውን ርእሰ ተኣማንነት ይፈጥር።
ውሳነ ክትወስድ ምኽሪ ሃብ። እቲ ወሳኒ እንታይ ከጽድቕ ከም እትደሊ ብንጹር ግለጽ። ናይ ግዜ መስመርን ባጀትን ምሃብ። እወ ምባል ቀሊል ግበሮ።
ተራ ዳታ
ጽቡቕ ዳታ መሰረት ጽቡቕ ንግዳዊ ጉዳይ እዩ። ንዋጋታት ጽሬት ሳይሎ ዝከታተሉ መሳለጥያታት ናይ ወፍሪ ሕቶታት ኣብ ዘቕርቡሉ እዋን ንጹር ብልጫ ኣለዎም።
ዳታ ዋጋ ነፍሲ ወከፍ ናይ ጽሬት ፍጻመ፣ ንውሓት ግዜ ናይ ምቁራጽ ግዜ፣ ክሳራ ምፍራይን ምኽንያት ጽሬትን ከጠቓልል ይግባእ። እዚ ዳታ ብቐጻሊ ክእከብን ብቐጻሊ ክግምገምን ይግባእ።
ምስ ግዜ እቲ ዳታ ኣንፈታት ዘርኢ እዩ። ፍጻመታት ብተደጋጋሚ ይኸዱ ኣለዉ ድዮም፧ ክቡራት ይኾኑ ድዮም ዘለዉ? ገለ ሳይሎታት ካብ ካልኦት ዝያዳ ጸገም ዘለዎም ድዮም? እዞም ኣንፈታት እዚኦም ነቲ ንመከላኸሊ ወፍሪ ዝምልከት ንግዳዊ ጉዳይ ይድግፉ።
ዳታ ንወፍሪታት ቀዳምነት ንምሃብ እውን ይሕግዝ። እቲ ዝለዓለ ናይ ፍጻመ ወጻኢታት ዘለዎ ሳይሎ መጀመርታ ኣቓልቦ ክረክብ ኣለዎ። እቲ ዝበዝሐ ፍጻመታት ዝካየደሉ ሳይሎ ቀጺሉ ክኸውን ይግባእ። እዚ ቀዳምነት ምሃብ እቲ ወፍሪ ኣብቲ ዝዓበየ ፀገም ዝዓለመ ምዃኑ ስለዘርኢ ነቲ ቢዝነስ ኬዝ ዝሓየለ ይገብሮ።
ትልሚ ኣፈፃፅማ...
ነቲ ወፍሪ ዝገልጽ ግን ከኣ ነቲ ትልሚ ኣተገባብራ ዘይገልጽ ቢዝነስ ኬዝ ምሉእ ኣይኮነን። እቲ ትልሚ ኣፈፃፅማ እቲ ኢንቨስትመንት ብኸመይ ናብ ተግባር ከምዝውዕል ዘርኢ እዩ።
እቲ ትልሚ ስልጠና ዘጠቓልል ክኸውን ይግባእ። መን እዩ ነቲ መሳርሒ ከካይዶ? ካበይ እዮም ስልጠና ክወስዱ? እቲ ስልጠና ክንደይ ግዜ ክወስድ እዩ?
እቲ ትልሚ ጽገና ከጠቓልል ይግባእ። መን እዩ ነቲ መሳርሒታት ዝሕልዎ? እንታይ ዓይነት መለዋወጢ ኣቑሑት እዩ ዘድሊ? ምብትታን ብኸመይ ክእለ እዩ?
እቲ ትልሚ ኣሰራርሓታት ከጠቓልል ይግባእ። እቲ መሳርሒ ብኸመይ ክውዕል እዩ? እንታይ ዓይነት ኣገባባት ድሕነት ይምልከት? እቲ ውጽኢት ብኸመይ ክስነድ እዩ?
እቲ ትልሚ ናይ ግዜ ገደብ ክህልዎ ይግባእ። እቲ መሳርሒ መዓስ እዩ ክዕደግ? መዓስ እዩ ክበጽሕ? መዓስ እዩ ስርሒት ክጅምር?
ዝርዝር ትልሚ ኣፈፃፅማ እቲ ሓታቲ ብግብራዊ መዳያት እቲ ወፍሪ ከምዝሓሰበ ይሕብር። እዚ ድማ ርእሰ ተኣማንነት ይውስኽን ናይ ምጽዳቕ ዕድል የመሓይሽን እዩ።
ኣብነት ጉዳይ – ናይ መርመራ ሮቦት።
ሓደ መመስርሒ እኽሊ ኣብ ዓመት ክልተ ግዜ ምጽራይ ዘድልዮም ሸሞንተ ሳይሎታት ነይርዎም። ነፍሲ ወከፍ ናይ ጽሬት ፍጻመ ዓሰርተ ሓሙሽተ ሽሕ ዶላር ክፍሊት ኮንትራክተር ዝሓትት ኮይኑ፡ ዕስራ ሽሕ ዶላር ክሳራ ምህርቲ ኣስዒቡ። ዓመታዊ ወጻኢታት ሓሙሽተ ሚእቲ ስሳ ሽሕ ዶላር ነበረ።
እቲ መሳለጥያ ብዕስራን ሓሙሽተን ሽሕ ዶላር ናይ መርመራ ሮቦት ክገዝእ ሓሳብ ኣቕሪቡ። እቲ ሮቦት ንነፍሲ ወከፍ ሳይሎ ኣብ ርብዒ ዓመት ንምፍታሽ ምተጠቕመሉ። ምውህላል ትሕቲ እቲ ደረት እንተኾይኑ ጽሬት ኣየድልን ነይሩ። ምውህላል ልዕሊ እቲ ደረት እንተኾይኑ፡ ኣብቲ ዝተሓሰበ ናይ ምቁራጽ ግዜ ጽሬት መደብ ተታሒዙ።
ድሕሪ ሓደ ዓመት ነቲ ሮቦት ምጥቃም፡ ፍጻመታት ጽሬት ኣብ ዓመት ካብ ዓሰርተ ሽዱሽተ ናብ ኣርባዕተ ወሪዱ ነይሩ። እቶም ኣርባዕተ ፍጻመታት ኣብ ዝተሓሰበ ናይ ምቁራጽ ግዜ ስለዝተፈጸሙ፡ ዝኾነ ናይ ምፍራይ ክሳራ ኣይነበረን። እቲ ስራሕ መደብ ተታሒዙሉ ስለዝነበረን እቲ ንብረት ውሑድ ውህደት ስለዝነበረን ክፍሊት ኮንትራክተር ዝተሓተ እዩ ነይሩ።
ዓመታዊ ወጻኢታት ካብ ሓሙሽተ ሚእቲ ስሳ ሽሕ ዶላር ናብ ስሳ ሽሕ ዶላር ንኮንትራክተር ክፍሊት ተወሲኹዎ ንእሽቶ ገንዘብ ንጊዜ ኦፕሬተር ወሪዱ። እቲ ዕቋር ኣብ ዓመት ሓሙሽተ ሚእቲ ሽሕ ዶላር እዩ ነይሩ። ናይቲ ሮቦት ናይ ምምላስ ግዜ ትሕቲ ሓደ ወርሒ እዩ ነይሩ።
ኣብነት ጉዳይ – ብርሑቕ ዝሰርሕ መሳርሒታት
ሓደ ፋብሪካ ሲሚንቶ ኣብ ዓመት ሰለስተ ግዜ ዝዓጽዎ ዓቢ ሳይሎ ነይርዎ። ነፍሲ ወከፍ ምዕጻው ንሓሙሽተ መዓልታት ብኢድ ምጽራይ የድልዮ ነይሩ። እቲ ብኢድ ዝተገብረ ጽሬት ኣርብዓ ሽሕ ዶላር ክፍሊት ኮንትራክተር ወጻኢታት ዝገበረ ኮይኑ፡ ስሳ ሽሕ ዶላር ክሳራ ምህርቲ ኣስዒቡ። ዓመታዊ ወጻኢታት ሰለስተ ሚእቲ ሽሕ ዶላር እዩ ነይሩ።
እቲ ፋብሪካ ብርሑቕ ዝሰርሑ መሳርሒታት ብሚእትን ሰማንያን ሽሕ ዶላር ክገዝእ ሓሳብ ኣቕሪቡ። እቲ መሳርሒ ነቲ ሳይሎ ብዘይ ምእታው ንምጽራይ ምተጠቕመሉ። እቲ ስራሕ ኣብ ክንዲ ሓሙሽተ መዓልታት ክልተ መዓልታት ዝወስድ ኮይኑ፡ ክሳራ ምህርቲ ምቕናስ።
ድሕሪ ምዕዳግ እቲ መሳርሒ፡ እቲ መሳርሒታት ብዝያዳ ብጽቡቕ ስለዝጸረገን ዳግማይ ከይፍጠር ስለዝከላኸልን፡ ፍጻመታት ጽሬት ኣብ ዓመት ካብ ሰለስተ ናብ ክልተ ወሪዱ። እተን ክልተ ፍጻመታት ነፍሲ ወከፈን ንጊዜን ጽገናን ኦፕሬተር ዕስራ ሽሕ ዶላር ወጻኢታት እየን። እቲ ስራሕ ዝቐልጠፈ ስለዝነበረ ክሳራ ምህርቲ ከምዝነከየ ተገሊፁ።
ዓመታዊ ወጻኢታት ካብ ሰለስተ ሚእቲ ሽሕ ዶላር ናብ ኣርብዓ ሽሕ ዶላር ወሪዱ። እቲ ዕቋር ኣብ ዓመት ክልተ ሚእቲ ስሳ ሽሕ ዶላር እዩ ነይሩ። እቲ ናይ ምምላስ ግዜ ኣስታት ሸሞንተ ወርሒ እዩ ነይሩ።
እቲ ናይ ንግዲ ጉዳይ ድኹም ምስ ዝኸውን
ሓደ ሓደ ግዜ እቲ ንዝሓሸ መሳርሒ ዝኸውን ንግዳዊ ጉዳይ ኣይሰርሕን እዩ። እቲ ወፍሪ ብተዛማዲ ምስቲ ዕቋር ኣዝዩ ዓቢ እዩ። እቲ ናይ ምምላስ ግዜ ኣዝዩ ነዊሕ እዩ።
ኣብ ከምዚ ዝኣመሰለ ዅነታት፡ ኣማራጺታት ኣብ ግምት ኣእቱ። መሳርሒታት ምክራይ ካብ ምዕዳግ ዝያዳ ቁጠባዊ ክኸውን ይኽእል እዩ። ዝሓሸ መሳርሒ ዘለዎም ኮንትራክተራት ምጥቃም ብዘይ ካፒታል ወፍሪ ወጻኢታት ክቕንስ ይኽእል።
እቲ ጸገም ብዝተፈላለየ መንገዲ ክፍታሕ ይኽእል ድዩ ኣይክእልን እውን ኣብ ግምት ኣእቱ። ኣብቲ ሳይሎ ዝግበር ናይ ዲዛይን ምምሕያሻት ምውህላልን ፍሪኩዌንሲ ጽሬትን ከጉድል ይኽእል። ንዋት ምቕያር ኣድላይነት ጽሬት ከጉድሎ ይኽእል እዩ።
ጽቡቕ ኣማራጺ እንተዘይሃልዩ ነቲ ህሉው ኩነታት ተቐቢልካ ክትከታተሎ። ኩነታት ይቕየር። ሎሚ ቁጠባዊ ዘይኮነ ኣብ መጻኢ ቁጠባዊ ክኸውን ይኽእል እዩ።
ናይ ነዊሕ ግዜ ኣረኣእያ
ጽሬት ሳይሎ ናይ ጽገና ስራሕ ጥራይ ኣይኮነን። ንፍርያት፡ ድሕነትን መኽሰብን ይጸልዎ። እቲ ናይ ነዊሕ ግዜ ኣረኣእያ ነዞም ምትእስሳራት እዚኣቶም የለልዮም።
ኣብ ዝሓሸ መሳርሒታት ጽሬት ዝግበር ወፍሪ፡ ንጠቕላላ ወጻኢታት ዋንነት ናይቲ ሳይሎ ይንክዮ። ሓደጋ ይቕንሱ። ተኣማንነት የመሓይሹ። ነቲ መሳለጥያ ዝያዳ ተወዳዳሪ ይገብርዎ።
እቲ ናይ ነዊሕ ግዜ ኣረኣእያ እውን እቲ ህሉው ኩነታት ስቴቲክ ከምዘይኮነ ይግንዘብ። ወጻኢታት ጉልበት እናወሰኸ ክቕጽል እዩ። ደንብታት ድሕነት ምጥንኻር ክቕጽል እዩ። እቲ ሪኣክቲቭ ጽሬት ሞዴል ምስ ግዜ ዝያዳ ክቡር ክኸውን እዩ።
ሎሚ ዝግበር ወፍሪ ንዓመታት ፍረ ክህልዎ እዩ። እቲ ናይ ንግዲ ጉዳይ ንመጀመርታ ዓመት ወይ ክልተ ዓመት ጥራይ ዘይኮነስ ምሉእ ዕድመ ናይቲ ወፍሪ ኣብ ግምት ከእቱ ይግባእ።
መደምደምታ
ንዝሓሸ ናይ ሳይሎ ጽሬት መሳርሒታት ዝኸውን ቢዝነስ ኬዝ ምህናጽ ኣጸጋሚ ኣይኮነን። ህሉው ወጻኢታት ምርዳእ፡ ንምምሕያሽ ዝሕግዙ ዕድላት ምልላይን ነቲ ጉዳይ ብንጹር ምቕራብን የድሊ።
እቶም ቁልፊ ባእታታት መበገሲ ህሉው ወፃኢታት፣ ንኢንቨስትመንት ዝቐርብ እማመ፣ ነቲ ዕቋር ዘርኢ ምውድዳርን ንስራሕ ዝቐርብ ለበዋን እዮም። እቲ መበገሲ ቀጥታዊ ወፃኢታት፣ ክሳራ ምህርቲን ናይ ምሕደራ ግዜን ከጠቓልል ይግባእ። እቲ ምውድዳር ነቲ ናይ ምምላስ ግዜ ከርኢ ይግባእ።
ዳታ ኣገዳሲ እዩ። ናይ ሳይሎ ጽሬት ወጻኢታቶም ዝከታተሉ መሳለጥያታት ናይ ወፍሪ ሕቶታት ኣብ ዘቕርቡሉ እዋን ንጹር ብልጫ ኣለዎም። እቲ ዳታ ነቲ ናይ ንግዲ ጉዳይ ዝድግፍን ንወፍሪታት ቀዳምነት ንምሃብ ዝሕግዝን እዩ።
ንዝሓሸ ናይ ሳይሎ ጽሬት መሳርሒታት ዝረኽቦ ረብሓ ወፍሪ መብዛሕትኡ ግዜ ብሉጽ እዩ። ትሕቲ ክልተ ዓመት ናይ ምምላስ ግዜ ልሙድ እዩ። እቲ ዕቋር ዓመት ዓመት ይቕጽል።
ንጽሬት ሳይሎ ዝኸውን ቢዝነስ ኬዝ ሃኒጾም ዘይፈልጡ ኣካየድቲ ተኽሊ፡ እቲ ቀዳማይ ፈተነ እቲ ኣገዳሲ ክኸውን ይኽእል። ናይቲ ሕጂ ዘሎ ኣገባብ ሓቀኛ ወጻኢታትን ናይ ምምሕያሽ ተኽእሎን ዘርኢ ክኸውን እዩ። ከምኡ’ውን ካብ ምላሽ ዝህብ ናብ ምክልኻል ጽሬት ናይ ምስግጋር መስርሕ ክጅምር እዩ።
እቲ ረብሓታት ካብ ወጻኢታት ንላዕሊ ይዝርጋሕ። ዝሓሸ መሳርሒታት ማለት ውሑስ ስራሕ፣ ዝያዳ ዘተኣማምን ስርሓትን ምጉዳል ሓደጋን ማለት እዩ። እዚ ረብሓታት እዚ ብቑጽሪ ንምግላጹ ዝኸበደ ኮይኑ ግን ካብኡ ዝንእስ ሓቀኛ ኣይኮነን።
እቲ ናይ ንግዲ ጉዳይ ብዛዕባ ቁጽሪ ጥራይ ኣይኮነን። እቲ መሳለጥያ ውሑስን ዘተኣማምንን ተወዳዳሪን ምግባር እዩ። እዚ ክግበር ዝግባእ ጉዳይ እዩ።
